Go to Top

Układ immunologiczny

Układ odpornościowyUkład immunologiczny (odpornościowy) to naturalny system obronny człowieka strzegący naszego zdrowia przez całe nasze życie. Przy pomocy różnych barier chroni on organizm przed wniknięciem drobnoustrojów chorobotwórczych, a jeśli dostaną się one do wnętrza ustroju zwalcza infekcję.

Odporność wrodzona (nieswoista) ma charakter wrodzony, co oznacza, że posiadamy ją od razu po urodzeniu. Stanowi on pierwszą linię obrony przed zagrożeniami. System odporności wrodzonej działa w sposób automatyczny – błyskawicznie rozpoznaje zagrożenie i reaguje natychmiastowo. Człowiek pozbawiony odporności nabytej od urodzenia jest w stanie dożyć około 30 lat, podczas, gdy płód bez odporności wrodzonej umiera in utero (w środowisku wewnątrzmacicznym).

Odporność nabyta (swoista) jest kształtowana w trakcie całego życia. Rozwija się ona przez całe życie – organizm uczy się rozpoznawać różne mikroorganizmy, po czym zapamiętuje je, dzięki czemu powtórna reakcja na dany czynnik jest dużo szybsza.
Średnia liczba limfocytów zdolnych do rozpoznania obcej substancji wynosi kilka tysięcy. Ta niewielka część komórek musi w ciągu kilkunastu godzin rozpoznać czynnik obcy, który wniknął do organizmu, przemierzając naczynia krwionośne o długości 100 tys. km. Limfocyty, w porównaniu z drobnoustrojami, mają mikroskopijne wielkości. Gdyby organizm ludzki powiększyć do rozmiarów kuli ziemskiej, limfocyty miałyby wielkość zaledwie dużej ciężarówki.

Człowiek przez setki tysięcy lat swojej ewolucji przebywał w zanieczyszczonym środowisku pełnym wirusów i bakterii, przed którymi musiał bronić się układ odpornościowy. W chwili pojawienia się środków odkażających, mydła czy antybiotyków nasze środowisko bytowania stało się bardziej „sterylne”. Skutkiem „braku treningu” jest rozleniwienie układu immunologicznego, powodujące jego większą podatność na różne zagrożenia. Wytrącony z równowagi układ odpornościowy często reaguje na nieszkodliwe związki, takie jak np. pyłki kwiatowe, prowadząc do alergii. Tendencja do spożywania wysokokalorycznych posiłków, ale ubogich we właściwe składniki pokarmowe, wytrąca z równowagi układ immunologiczny.